Panujący i państwo – dalszy opis

0

Nowy ten ustrój polityczny stał się też bezpośrednią pobudką i przyczyną znaglającą pojedyncze dzielnice, na jakie się Polska po śmierci Krzywoustego rozpadła, do połączenia się w jedno potężne państwo.

Samorząd i swobody, jakich dostąpiły Kościół, osady niemieckie i szlachta, do tego przecież celu miały służyć i na to im nadane zostały, ażeby pod ich osłoną mogła się tym lepiej, tym skuteczniej rozwijać społeczna praca. Cel ten nie dał się jednakże osiągnąć, dopóki kraj narażony był na nieustanne najazdy swych wrogów, którym podziałowi książęta stawić nie mogli czoła, dopóki książęta ci, sami między sobą się wadząc, sroższe od nieprzyjaciół zewnętrznych na sobie i na swych krajach popełniali grabieże i spustoszenia. Społeczeństwu, które nauczyło się już cenić owoce skrzętnej swej pracy, sprzykrzyć się musiała słabość pojedynczych książąt, którzy wrogów nie umieli odeprzeć, zohydzić się musiały ich zatargi i waśnie. Społeczeństwo to pragnąć musiało jedynego a silnego pana, pod którego skrzydła by się mogło skutecznie uciec.

Ludność polska miała nadto osobną przyczynę znaglającą ją do politycznej jedności. Ujrzała ona wpośród siebie mnóstwo ludnych, zamożnych osad niemieckich, które na niej zaczęły ciążyć i które jej stawiały przed oczy niebezpieczeństwo germanizacji i niemieckiego podboju. Ludność polska przyszła do przekonania, że tylko połączywszy się w jedno państwo zdoła to niebezpieczeństwo uchylić i żywiołowi polskiemu zdobyć należytą przewagę.

Z końcem XIII wieku powstał też w całej Polsce ruch potężny, zmierzający do połączenia dzielnic, ruch polityczny, a zarazem na wskroś narodowy. Cały naród oglądał się za księciem, który by na czele tego ruchu stanął i wielkiego dzieła dokonał.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>